Carry On Icelandic: Culture [selections] (2004)
Previous section
Forn bókmenntaarfur - The Ancient Literary Inheritance
Forn bókmenntaarfur
Uppruni íslenskra bókmennta á rætur að rekja til tímans fyrir daga ritlistar og jafnvel fyrir landnám. Elstu sögur og kvæði varðveittust í munnlegri geymd fyrir tíma ritmenningar. Ritlistin barst til landsins í kjölfar kristnitöku (1000) og mikil bókagerð henni samfara.
Rúnaletrið er elsta leturgerð Norðurlandanna (The runic alphabet is the oldest form of writing in the Nordic countries).
Fyrir tíma ritlistarinnar áttu Íslendingar sér annað letur, s.k. rúnir, en það var sérstakt stafróf sem germanskar þjóðir gerðu sér að rómverskri og grískri fyrirmynd en til þess fallið að rista í tré eða höggva í stein. Fræðimenn telja að kveðskapur hafi ekki að ráði verið varðveittur í rúnaristum, heldur í minni manna.
Með tilkomu ritlistarinnar var farið að skrásetja fornar sögur og kvæði sem varðveist höfðu í minni manna kynslóð fram af kynslóð og landnámsmenn fluttu með sér úr sínum gömlu heimkynnum. Elstu bókmenntir Íslendinga eru sögur og kvæði af heiðnum goðum og hetjum.
Fornum kveðskap Íslendinga er jafnan skipt í tvær höfuðgreinar; eddukvæði og dróttkvæði. Dróttkvæðin eru samtímakveðskapur, aðallega um konunga, en eddukvæðin fjalla um heiðin goð og hetjur og eru mörg ort í heiðnum sið. Þau eru því nátengd ásatrúnni og merk heimild um fornan norrænan átrúnað ásamt Snorra-Eddu, sem er fræðslubók um forna kveðskaparlist eftir Snorra Sturluson.
The Ancient Literary Inheritance
Icelandic literature has its roots in a period before the writing age and even before settlement. Before writing culture developed, the oldest sagas and poems were preserved in an oral tradition. Literary culture was brought to Iceland in the wake of Christianization (1000), a change which was accompanied by a considerable amount of book-making.
Icelanders had another form of letters before the advent of writing culture, the so-called runes, or a special alphabet which the Germanic nations formed on the basis of the Roman and Greek models and which were meant to be inscribed on trees and cut into stone. Scholars believe that poetry was not preserved much by rune carvings, rather by memory.
With the arrival of writing culture, Icelanders began to record the old sagas and poems which had lived in people's memories from generation to generation and which the Icelandic settlers had brought with them from their original homelands. The oldest Icelandic literature is made up of sagas and poems about the heathen gods and heroes.
The ancient poetry of the Icelanders is usually divided into two categories: eddukvæði and dróttkvæði. The dróttkvæði are contemporary poems, mainly concerning kings, whilst the eddukvæði are deeply rooted in the heathen beliefs. The latter are closely related to worship of the Ása gods and, together with Snorri Sturluson's instruction book about poetic composition, are a significant source of Old Norse religion.
Top of Page
Content, including images, © Stofnun Sigurður Nordals, 2004. Used with permission.
TEI markup © Board of Regents of the University of Wisconsin System, 2004. All rights reserved.
Those interested in using these texts for any purpose not covered under Fair Use must seek the permission of Stofnun Sigurður Nordals and the University of Wisconsin-Madison Libraries.